ดอกมะลิ สรรพคุณ

มะลิ ดอกมะลิ สรรพคุณ ความหมาย และประโยชน์ของต้นมะลิ

สรรพคุณของมะลิมีฤทธิ์ช่วยทำให้นอนหลับได้ง่ายและสบายขึ้น ดอกมะลิมีรสหอมเย็น มีสรรพคุณบำรุงหัวใจ ทำให้ชื่นใจ จิตใจชุมชื่น แก้อาการอ่อนเพลีย ชูกำลัง ช่วยในเรื่องของการดูดซึมคอเลสเตอรอลและไขมันในร่างกายที่ได้รับมากเกิน แก้อาการเจ็บตา ตาแดง และเป็นยาล้างตาเพื่อรักษาเยื่อตาขาวอักเสบ ด้วยการนำดอกมะลิมาต้มน้ำเดือดรอให้เย็นลง แล้วนำมาใช้ล้างตาก็จะช่วยให้อาการดีขึ้น แก้ไข้ แก้หวัดแดด ตัวร้อน บรรเทาอาการปวดหัวได้เป็นอย่างดี

ดอกมะลินั้นเป็นดอกไม้ที่มีกลิ่นหอม ยิ่งดอกมะลิซ้อนด้วยแล้วยิ่งเพิ่มความหอมทวีขึ้นไปอีก ความงามของรูปดอกสีขาวพร้อมทั้งกลิ่นหอมที่อบอวล ดอกมะลิจึงถูกใช้เป็นสัญลักษณ์ของวันแม่ เพราะเมื่อเปรียบความรักของแม่แล้ว ดุจดั่งความรักที่บริสุทธิ์เสมอ คนโบราณมักนิยมปลูกมะลิไว้ติดบ้าน เพราะให้กลิ่นหอม ทั้งยังนำมาร้อยพวงมาลัยถวายพระและนำมาลอยน้ำฝนที่รองมาจากหลังคาบ้านเพื่อใช้ทาน

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Arabian Jasmine, Jasminum sambac Ait.
ชื่อวงศ์ : OLEACEAE
ชื่ออื่น : มะลิลา, ข้าวแตก, มะลิ, มะลิขี้ไก่, มะลิป้อม, มะลิหลวง

ลักษณะ
มะลิซ้อน เป็นไม้พุ่ม สูง 1-2 เมตร ใบประกอบ ชนิดมีใบย่อยใบเดียว เรียงตรงข้าม รูปไข่ รูปวงรีหรือรูปวงรีแกมขอบขนาน กว้าง 3-6 ซม. ยาว 5-10 ซม. สีเขียวแกมเหลือง ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่งและซอกใบ กลีบดอกสีขาว กลิ่นหอม มะลิลามีกลีบดอกชั้นเดียว ส่วนมะลิซ้อนมีกลีบดอกซ้อนกันหลายชั้น ผลเป็นผลสด

ดอกมะลิ …ยาที่ใช้เป็นยาโป๊และเพื่อวัตถุประสงค์ในการประกอบพิธีกรรม ในจีนและอินเดีย

กลิ่นหอมบำบัด…ยากล่อมประสาทและผ่อนคลาย ในการบำบัดไอระเหยน้ำมันหอมมะลิจะมีประโยชน์สำหรับ การใช้ยาเป็นประจำ เช่นยาลดความดัน ,ยาแก้ปวด มีผลในการลดอาการซึมเศร้า, หงุดหงิด, ผ่อนคลายและความตึงเครียด

องค์ประกอบทางเคมีหลักของน้ำมันหอมมะลิคือ benzyl, Nerol, Terpineol, acetate Linalyl, Methyl anthranilate, Jasmone และ Farnesol

  • ใบ มีสาร benzyl alcohol, benzyl alcohol ester, jasmone, linalool, linalool eater รักษาแผลฝีพุพอง แก้ไข้ ขับน้ำนม
  • ราก แก้ร้อนใน เสียดท้อง รักษาหลอดลมอักเสบ ขับประจำเดือน ราก…ในประเทศจีนเพื่อรักษาอาการปวดหัว, นอนไม่หลับและปวดที่ข้อต่อเนื่องจากซ้นและกระดูกหัก//มีรายงานการทดลองว่ามียาสลบชนิด properties.Several Jasminium ได้ถูกใช้กับโรคมะเร็งเพื่อบรรเทาความเจ็บปวด
  • ดอกแก่ มีสาร jasminum, sambacin แก้หืด บำรุงหัวใจ ลดการหลั่งน้ำนมแม่ เพื่อลดอาการปวดเต้านม ใช้ดอกมะลิบดแล้ววางลงบนเต้านม ร่วมกับการใช้ยา bromocriptine
  • นักวิจัยชาวอินเดียที่จับคู่การรักษาแบบนี้กับยา bromocriptine (Parlodel) ยับยั้งการหลั่งของฮอร์โมนที่เกี่ยวข้องในการผลิตนม

ตำรับยาโบราณระบุถึงการใช้ดอกมะลิซ้อนรักษาโรคหลายชนิด เช่น เยื่อบุตาอักเสบ การหดเกร็งของกล้ามเนื้อ ขับเสมหะ หอบหืด โดยเฉพาะใช้บำรุงหัวใจ และผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง เป็น Anti – depressant หรือต้านอาการซึมเศร้า , ยาฆ่าเชื้อ(antiseptic), cicatrisantหรือใช้กับพวกแมลงกัดต่อย , ขับเสมหะ(aphrodisiac), ยาโป๊, ชักกระตุกเกร็ง(anti-spasmodic)และ sedative galactagogue, ยากล่อมประสาท, ความผิดปกติที่มดลูก(uterine)

รสขมเย็นคุณสมบัติของยาสมานแผลทำให้มันเป็นยาชูกำลังที่มีประสิทธิภาพมดลูก ก็ยังได้รับรู้จักกันเพื่อเพิ่มการไหลของน้ำนมในสตรี ชาจัสมินถูกนำมาใช้ในเอเชียในการรักษาไข้ติดเชื้อและการอักเสบของทางเดินปัสสาวะ

ประโยชน์ของมะลิ

  • ดอกมะลิเป็นดอกไม้ที่มีกลิ่นหอมและยังมีสีขาวบริสุทธิ์ คนไทยนิยมยกย่องดอกมะลิให้เป็นดอกไม้ของวันแม่แห่งชาติ และดอกมะลิลายังเป็นดอกไม้ประจำชาติของประเทศฟิลิปปินส์อีกด้วย
  • นิยมเก็บดอกเพื่อนำมาร้อยเป็นพวงมาลัย หรือใช้ทำดอกไม้แห้ง ใช้ในอุตสาหกรรมน้ำมันหอมระเหย ใช้แต่งกลิ่นใบชา ใช้อบขนมต่าง ๆ
  • ในทางสุคนธบำบัด (Aromatherapy) หรือการบำบัดโดยการใช้กลิ่นหอม จะใช้น้ำมันหอมระเหยของดอกมะลิ ในการกระตุ้นระบบประสาทสำหรับผู้ที่มีภาวะอ่อนล้าทางจิตใจ เฉื่อยชา อ่อนเพลีย ง่วง ช่วยปรับอารมณ์และสภาพสมดุลของจิตใจให้ดีขึ้น บรรเทาอาการปวดศีรษะ ความเครียด ความกลัว และช่วยบรรเทาอาการปวดกล้ามเนื้อ (ดอก)
  • ใช้ปลูกเป็นไม้ประดับทั่วไป สามารถออกดอกได้ตลอดทั้งปี ส่งกลิ่นหอมตลอดทั้งวัน ยิ่งในช่วงที่มีอุณหภูมิต่ำจะยิ่งส่งกลิ่นแรง เป็นพันธุ์ไม้หอมที่ปลูกได้ง่าย ปลูกได้ดีทั้งในพื้นที่แคบหรือในกระถาง เจริญเติบโตเร็ว ไม่ค่อยมีโรคและแมลงมารบกวน และสามารถควบคุมการออกดอกได้โดยการควบคุมการให้น้ำและการใส่ปุ๋ยอย่างเหมาะสม

ดอกมะลิ ความหมาย

 “คำว่าแม่ “นั้นมีความหมายในใจลูกทุกคน จนยากที่จะเปรียบเทียบได้กับทุกสรรพสิ่งในโลก กับทุกสรรพสิ่งในโลก ดังคำขวัญที่ สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ได้พระราชทานไว้ว่า “แม่เป็นพระอรหันต์ของลูก คนที่เที่ยววิ่งหาพระเพื่อกราบไหว้พระอรหันต์ อย่าลืมว่ามีพระอรหันต์อยู่กับตัวแล้ว ควรปฏิบัติต่อแม่อย่าให้บกพร่องได้”

ประเทศไทยเริ่มจัดงานวันแม่ครั้งแรกเมื่อวันที่ 10 มีนาคม พ.ศ.2486 ณ สวนอัมพร โดยมีกระทรวงสาธารณสุขเป็นผู้จัดงาน ต่อมามีการเปลี่ยนกำหนดงานวันแม่หลายครั้ง จนกระทั่งในปี พ.ศ.2519 คณะกรรมการอำนวยการสภาสังคมสงเคราะห์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์เห็นว่าควรกำหนดวันแม่ให้แน่นอนโดยให้ถือว่า วันเสด็จพระราชสมภพของสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ วันที่ 12 สิงหาคม เป็นวันแม่แห่งชาติ และ กำหนดให้ดอกมะลิเป็นดอกไม้สัญลักษณ์ของวันแม่ตั้งแต่นั้นมาจนถึงปัจจุบัน

ด้วยเหตุผลที่ให้ดอกมะลิ เป็นดอกไม้สัญลักษณ์ของวันแม่ ก็เนื่องจาก คนไทยถือเป็นดอกไม้มงคล นิยมเอาดอกมะลิมาร้อยเป็นมาลัยเพื่อบูชาพระ และดอกมะลิเป็นดอกไม้ที่มีสีขาวบริสุทธิ์ ส่งกลิ่นหอมไปไกลและหอมได้นาน อีกทั้งยังออกดอกได้ตลอดทั้งปี เปรียบได้กับความรักอันบริสุทธิ์ของแม่ที่มีต่อลูกไม่มีวันเสื่อมคลายมะลิ นอกจากนี้ มะลิดอกแห้งก็ยังสามารถใช้ปรุงเครื่องยาหอมใช้บำรุงหัวใจได้เป็นอย่างดี

ในด้านของความเชื่อ คนไทยเชื่อว่าการปลูกต้นมะลิไว้เป็นไม้ประจำบ้าน จะทำให้มีความสงบสุข ร่มเย็น เป็นที่ประทับใจแก่ผู้คนรอบข้าง ช่วยเกื้อหนุนให้เกิดความกตัญญูของผู้เป็นลูกที่มีต่อแม่ และเพื่อความสิริมงคลแก่บ้านและผู้อยู่อาศัย ควรปลูกต้นมะลิไว้ทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือ และให้ปลูกในวันพุธเพื่อเอาคุณ โดยผู้ปลูกควรเป็นสตรีที่สูงอายุ เพราะเป็นผู้ที่มีความรับผิดชอบสูง และยังเป็นผู้ที่ประกอบคุณงามความดีเป็นที่นับถือของบุคคลทั่วไป โดยต้นมะลิที่นิยมปลูกไว้ในบ้านเพื่อความเป็นมงคลมีอยู่ 5 ชนิดด้วยกัน คือ มะลิซ้อน มะละฉัตร มะลิพวง มะลิวัลย์ และพุทธชาด นอกจากนี้ต้นมะลิยังเป็นต้นไม้ประจำวันเกิดของผู้เกิดวันจันทร์อีกด้วย ซึ่งหมายถึงความนุ่มนวลอ่อนโยนและเรียบร้อย

การขยายพันธุ์

  • การปักชำ ในช่วงฤดูฝนเป็นวิธีการที่ดีที่สุด
  • การตอน เป็นวิธีหนึ่งที่ใช้ได้ดีกับพันธุ์ไม้ชนิดนี้

ข้อดีของพันธุ์ไม้

  • เป็นพันธุ์ไม้หอมที่ปลูกง่าย เจริญเติบโตรวดเร็ว และไม่ค่อยมีโรคและแมลงรบกวน
  • สามารถควบคุมการออกดอกได้โดยการควบคุมการให้น้ำและใส่ปุ๋ยที่เหมาะสม
  • ดอกมีกลิ่นหอมแรง ออกดอกบ่อย
  • เป็นพันธุ์ไม้หอมที่ปลูกได้ดีทั้งในพื้นที่แคบหรือกระถาง
  • เนื่องจากมะลิซ้อนเป็นพันธุ์ไม้ที่ต้องการน้ำในระดับปานกลาง การให้น้ำในจำนวนที่มากเกินความต้องการจะทำให้การออกดอกลดลง

มะลิ เป็นพันธุ์ไม้หอมที่ต้องการแสงแดดเต็มวันจึงจะออกดอกได้ดี การปลูกในพื้นที่ที่มีแสงแดดจัดตลอดวันเป็นสิ่งแรกที่ผู้ปลูกไม่ควรมองข้าม การปลูกต้นไม้ให้ถูกต้องตามนิเวศวิทยา จะทำให้สามารถลดความยุ่งยากในการดูแลรักษา

การตัดแต่งใบภายหลังการออกดอกชุดใหญ่ จะทำให้การออกดอกดีขึ้น (ทั้งขนาดและจำนวนดอก)

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องที่ต้องการถูกทำเครื่องหมาย *